Muhtar - Mahalle muhtarı

Şehirde mahalle, ilçede köy yerleşimlerinin seçilmiş devlet görevlisidir. İkametgah vermek dışında başka önemli işleri de vardır.


Muhtar - Mahalle muhtarı



Muhtar kimdir? 



Belediye Kanunu'nun 9. maddesine göre muhtar; mahalle sakinlerinin gönüllü katılımıyla ortak ihtiyaçları belirlemek, mahallenin yaşam kalitesini geliştirmek, belediye ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarıyla ilişkilerini yürütmek, mahalle ile ilgili konularda görüş bildirmek, diğer kurumlarla iş birliği yapmak ve kanunlarla verilen diğer görevleri yapmakla yükümlü olan kimseye deniyor.


Yukarıda da belirtildiği üzere, mahalle muhtarının temel görevi, mahallenin yaşam kalitesini geliştirmek olarak ifade ediliyor. Mahalle muhtarının görevleri nelerdir, sorusunun detaylı yanıtı şu şekilde karşımıza çıkıyor;

Muhtarın görevleri


* Seçim zamanlarında sandık seçim kurullarına, sağlık ocağı ve sağlık merkez kurullarına ve emlak vergisi ile ilgili olarak arsaların bedel tespit komisyonu gibi kurul ve komisyonlara katılmak, 


* Sandık seçim listelerinin ve askerlik çağına girmiş olanların kimlik çizelgelerinin askıya çıkarılması gibi ilan işlerinin yapılması, 


* Cadde, sokak ve meydan levhalarını zaman zaman kontrol ederek eksik ve bozulmuş olanları belediyeye bildirerek yapılmasını sağlamak, 


* Salgın ve bulaşıcı hastalıkları şüpheli kimseleri ilgili kuruluşlara bildirmek, 


* Askerlik ve seferberlik başta olmak üzere tebligatların yapılmasında yardımcı olmak, 


* Seçmen kağıtlarının dağıtılmasını sağlamak, 


* Mahallede oturan vatandaşlar için gerekli ilmühaberler düzenleme, 


* Nüfus kağıdını kaybeden yada yenisini çıkarmak isteyenlere gerekli olan belgeleri düzenlemek, 


* Muhtaç, yaşlı, sakat ve kimsesizlere ,"Yeşil Kart" verileceklerin ve afet zamanlarında yardım yapılacakların tespiti gibi işlerde idareye yardımcı olmak, 


* Mahallede yapılan ve yürütülen hizmetlerle ilgili görüş bildirmek.



Köy muhtarı kimdir ve görevleri nelerdir?



Muhtar, köy yönetiminin başıdır ve devletin köydeki temsilcisidir. Muhtar, köy derneği tarafından beş yıllık bir süre için seçilmektedir. Muhtarlık seçiminde siyasi partiler aday gösteremezler. Muhtarın, köy tüzel kişiliğinin yürütme organı olması sebebiyle köyle ilgili görevleri, devletin köydeki temsilcisi olması nedeniyle de devletle ilgili işlevleri bulunmaktadır.


Muhtarın köyle ilgili görevleri; köylünün zorunlu işlerini yapmak ve yaptırmak, köy işlerine harcanacak olan parayı toplamak ve harcamak için emir vermek, mahkemede ve diğer resmi yerlerde köyü temsil etmektir.


Muhtarın devlet görevleri; yasaları ve hükümet emirlerini halka duyurmak, dirlik ve düzenliği sağlamak, nüfus işlerini düzenlemek, doğal afet gibi olağanüstü olayları gerekli yerlere bildirmek merkezi yönetim kuruluşlarının köyle ilgili faaliyetlerine yardımcı olmaktır. Muhtar, köyde devletin temsilcisi olması sebebiyle, il veya ilçe ya da bucaktaki mülki idare amiri, jandarma, nüfus ve ziraat memurları gibi kamu görevlileriyle sürekli ilişki halindedir.


Muhtar, seçimle işbaşına gelen bir yerel yönetici olmasına rağmen, maaşını, köy bütçesi yerine devletten almaktadır. Bir yerel yönetim biriminin başı ve yürütme organının devletten maaş alması, onu siyasi bir yönetici olmaktan çıkarmakta ve klasik bir "devlet memuru" haline getirmektedir. Mülki amirler, muhtarın köyün yararına olmayan karar ve işlemlerini bozabilirler. Ancak muhtarın yerine geçerek karar vermezler. Yasalarda kendisine verilen görevleri yapmayan muhtar, yetkili idari yargı organının kararı ile görevden uzaklaştırılabilir.



Köy Kanunu’na göre köy muhtarının göreceği işler neler? 



1924 yılında kabul edilen 442 numaralı Köy Kanunu’nun beşinci faslında köy muhtarının görevleri şöyle sıralanmaktadır; 


Madde 34 – Köyün sınırı içinde köylüye ait işleri yapmak ve yaptırmak muhtarla onun başında bulunduğu ihtiyar meclisinin vazifesidir. 


Madde 35 – Muhtarın göreceği işler ikiye ayrılır: 


1 - Devlet işleri; 


2 - Köy işleri. 


Madde 36 – Muhtarın göreceği Devlet işleri şunlardır: 


1 - Hükümet tarafından bildirilecek kanunları, nizamları köy içinde ilan etmek ve halka anlatmak ve kanunlar, nizamlar, talimatlar, emirler ile kendisine verilecek işleri görmek; 


2 - Köyün sınırı içinde dirlik ve düzenliği korumak (asayişi korumak); 


3 - Salgın ve bulaşık hastalıkları günü gününe Hükümete haber vermek; 


4 - Hekim olmıyanların ve üfürükçülerin hastalara ilaç yapmasını menetmek ve Hükümete haber vermek; 


5 - Köylünün çiçek ve bulaşık hastalıklar aşısı ile aşılanıp hastalıktan kurtulmasına çalışmak; 


6 - Köye gelip gidenlerin niçin gelip gitmekte olduklarını anlamak ve bunlar içinde şüpheli adamlar veyahut ecnebiler görülürse hemen yakın karakola haber vermek; 


7 - Her ay içinde köyde doğan, ölen, nikahlanan ve boşananların defterini yapıp ertesi ayın onuncu gününden evvel nüfus memuruna vermek ve köyün nüfus defterini birlikte götürerek vukuatı yürüttürmek; 


8 - Vergi toplamak için gelen tahsildarlara yol göstermek, yardım etmek ve tahsildarların yolsuzluğunu görürse Hükümete haber vermek. 


9 - Asker toplamak ve bakaya ve kaçakları Hükümete haber vermek; 


10 - Köy civarında eşkıya görürse Hükümete haber vermek ve elinden gelirse tutturmak; 


11 - Köylünün ırzına ve canına ve malına el uzatan ve Hükümet kanunlarını dinlemiyen kimseleri köy korucuları ve gönüllü korucularla yakalattırarak Hükümete göndermek; 


12 - Köy sınırı içinde yangın ve sel olursa köylüleri toplayıp söndürmeğe ve çevirmeğe çalışmak, (orman yangınlarında sınırdan dışarı olsa dahi yardıma mecburdurlar.); 


13 - Mahkemelerden gönderilen celpname ve her türlü tezkere ve hükümleri lazım gelenlere  bildirerek istenilen işleri yapmak ve mahkeme mubaşirine ve jandarmaya vazifesinde kolaylık  göstermek; 


14 - İhzar ve tevkif müzekkereleri (bazı adamların kanun namına tutulmasını emreden mahkeme kağıdı) gösterildikte aranılan kimseleri kağıdı getirenlere tutturmak; 


15 - Zarar görenlerin şikayeti ve bilip işidenlerin haber vermesi üzerine sorup araştırmak; 


16 - Bu kanunda ismi geçen davaları ihtiyar meclisine söyleyip hükmünü almak. Madde 37 – Muhtarın göreceği köy işleri şunlardır: 


1 - 13 üncü maddede sayılan işleri ihtiyar meclisi ile görüşerek yapmak ve yaptırmak; 


2 - 14 üncü maddede sayılan işlerin yapılabilmesi için köylülere öğüt vermek; 


3 - İhtiyar meclisi ile görüştükten sonra köylüyü işe çağırmak; 


4 - İhtiyar meclisi kararı ile köy işlerine harcanacak parayı toplamak; 


5 - Köy işlerine harcanacak parayı topladıktan sonra harcamak için emir vermek; 


6 - Bir ay içinde nerelere ve ne kadar para harcamış ise gelecek ay başında hesabatını ihtiyar meclisine vermek; 


7 - Köy işlerinde hem davacı, hem hasım olarak mahkemede bulunmak ve isterse mahkemeye diğer birini yerine (vekil) göndermektedir. 


Madde 38 – Köy muhtarına köy işlerini gördükleri zaman karşı gelen ve kötü söyleyenler Devlet memuruna karşı koyanlar gibi ceza görürler. 


Madde 39 – Muhtar yazılarını köy katibine yazdırır. Köyde katip bulunmazsa bu işi köyün muallimine ve yoksa imamına yaptırır. 


Madde 40 – Köy muhtarının köylü faydasına olmıyan kararlarını kaymakam bozabilir. Fakat, onun yerine kaymakam kendiliğinden karar veremez. Karar, gene köylü tarafından verilir. 


Madde 41 – (Değişik: 18/7/1963 - 286/2 md.) İl merkezine bağlı köylerde vali, ilçelere bağlı köylerde kaymakamlar, muhtarın köy işlerini ve kanunlarla verilen diğer görevlerini yapmadığını görürlerse muhtara yazılı ihtarda bulunurlar. Buna rağmen iş görmeyen muhtar, yetkili idare kurulu kararıyla görevinden uzaklaştırılır. 



Şehir ve kasabalardaki muhtarlar hangi kanuna tabidir?



İşte o kanun;


ŞEHİR VE KASABALARDA MAHALLE MUHTAR VE İHTİYAR HEYETLERİ TEŞKİLİNE DAİR KANUN (1)


Kanun No :4541 Kabul Tarihi :10.04.1944 


R.G. Yayım Sayısı :5682 R.G. Yayım Tarihi :15.04.1944 


Bu Kanun ile ilgili tüzük için, "Tüzükler Külliyatı" nın kanunlara göre düzenlenen nümerik fihristine bakınız. 

Madde 1 – Şehir ve kasabalarda kurulu bulunan ve Belediye Kanununun 8 inci maddesine göre kurulacak olan mahallelerde bir muhtar ve muhtarın başkanlığında bir ihtiyar heyeti bulunur. 


Yapılacak işler bakımından bir kaç mahallenin bir muhtar ve ihtiyar heyetine bağlanması veya bir mahallede birden fazla muhtar ve ihtiyar heyeti bulunması belediye meclisinin kararına ve o mahallin en büyük mülkiye memurunun tasdikına bağlıdır. 


Madde 2 – Mahalle muhtar ve ihtiyar heyeti, bir muhtar ile dört azadan teşekkül eder. Heyetin dört yedek azası vardır. 


Madde 3 – Mahalle muhtar ve ihtiyar heyetinin göreceği işler şunlardır: 


 1 - Nüfus Kanunu hükümlerine göre: 


 A) Kendilerini nüfus sicillerine kaydettirmemiş olanlara, 


 B) Hüviyet cüzdanlarını kaybedenlere, 


 C) Doğum vakalarını nüfus idarelerine bildirmekle mükellef olanlara, 


 D) Ölüm vakaları için nüfus dairelerine, 


 E) Yer değiştirmelerinin kütüklere kaydı için alakadarlara, 


 F) Sanat, sıfat, mezhep ve eşkal gibi hususların nüfus sicillerine kaydı için talep edenlere,  ilmuhaber vermek; 


 2 - 1111 numaralı Askerlik Kanunu hükümlerine tevfikan : 


 A) Askerlik yoklama memurları tarafından istenilen malümatı vermek, 


 B) Askerlik şubelerine davet pusulalarını imza mukabilinde alarak sahiplerine tebliğ etmek ve 

davetlilerle beraber muayyen günde askerlik meclisine gitmek ve davete icabet etmemiş olanlar 

hakkında malümat vermek, 


 ——————————


(1) Bu kanunun, 29/8/1977 tarih ve 2108 sayılı Muhtar Ödenek ve Sosyal Güvenlik Kanunu'na aykırı kümleri mezkür Kanunun 7. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.  


C) Alakadarlara bildirilmek üzere gönderilen askere sevk cetvellerini, hazır olan sahiplerine tebliğ ederek kendilerini ve hazır bulunmıyanlar hakkında icabeden meşruhatı kaydederek, cetveli o mahallin zabıta amirine teslim etmekle beraber kendisi de toplama yerinde hazır bulunarak istenilecek malümatı vermek, 


 D) Askere sevk tarihinden itibaren akibeti meçhul kalanlar hakkında şahadetname vermek, 


 E) Askerlik çağında olanlardan 15 günden fazla bir müddetle şubesinin bulunduğu mevkiden harice çıkmak istiyenlerin verecekleri haberi kaydetmek ve şubelerine bildirmek; 


3 - 1525 numaralı Şose ve Köprüler Kanunu hükümlerine göre: 


 A) Yol vergisi ile mükellef olanlar için hususi muhasebelerden verilecek cetvelleri doldurmak, 


 B) Mükellefiyetlerini bedenen ifa edecek olanların vesikalarını muayene ile bu mükellefiyeti ifadan kaçınmış olanların cetvellerini hususi muhasebeye vermek; 


 4 - 1086 numaralı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre: 


 A) Sulh hakimleri nezdinde görülecek davalara ait vekaletname imzalarını tasdik etmek, 


 B) İmza vazına muktedir olmıyan veya yazı bilmiyen şahsın kullanacağı mührü veya el ile yapacağı işareti tasdik etmek, 


 C) Adli müzaheret talebinde bulunanların mahkemeye ibraz edecekleri şahadetnameleri tanzim etmek; 


 5 - 1412 numaralı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu hükümlerine göre: 


A) Bir davayı temyiz talebinde bulunacakların yatırmak mecburiyetinde oldukları depo şartından müstesna tutulabilmesi için fakir olduklarına dair ilmühaber vermek, 


B) Zabıtaca yapılacak bina aramalarında hazır bulunmak; 


6 - Hayvan sirkatinin men'i hakkındaki kanun hükümlerine göre: 


 A) Hayvanını satmak istiyenlere ilmühaber vermek, 


 B) Tazmin ettirilmesi lazımgelen çalınmış hayvan bedelini, mahalle halkına taksim etmek, 


 C) Hayvan hırsızları ve yatakları hakkında zabıt tanzim etmek; 


 7 - 797 numaralı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu hükümlerine göre: mahallede her geçen ay içindeki ölüm vakalarını ertesi ayın on beşine kadar varidat dairelerine yazı ile bildirmek; 


 8 - Tahsili Emval Kanunu mucibince yapılacak hacizlerde hazır bulunmak ve borçlarını tediyede temerrüt edenlerin mali iktidarları olup olmadığına dair ilmühaber vermek; 


 9 - 393 numaralı muzur hayvanların itlafı hakkındaki kanun hükmüne göre: Hayvanların öldürülmesi için kullanılacak silah ve saireyi mücadele mevsiminde mücadele heyetinden makbuz mukabilinde alarak tevzi etmek ve mevsim hitamında silahları ve kullanılmamış maddeleri toplıyarak heyete teslim etmek; 


 10 - 1580 numaralı Belediye Kanunu hükümlerine göre: İntihap encümeni teşkili için, belediyeler tarafından istenilecek kimseleri seçmek; 


 11 - Tedrisatı iptidaiye kararnamesi hükümlerine göre: Her yıl okul açılmadan on beş gün evvel semtin bağlı bulunduğu ilk okulun baş öğretmeni ile birlikte mahalle hududu içinde oturan ve mecburi Öğrenim yaşında olan çocukların bir cetvelini tanzim ederek mühürlemek ve bu cetvelde adları yazılı çocuklardan okula devama mecbur olanları bu müddet içinde velilerine bildirmek ve devamsızlıkla ilgili her türlü tebliğ ve takiplere tavassut etmek; 


 12 - 2613 numaralı Kadastro ve Tapu Tahriri Kanunu ile 2644 numaralı Tapu Kanunu hükümlerine göre: Ferağ ve intikal ve kayıt işlerine ait ilmühaber ve vesikalar vermek ve meskenlere girerken hazır bulunmak; 


 13 - Mahalleye girdiğini haber aldığı hüviyeti meçhul ve şüpheli şahıslar hakkında zabıtaya haber vermek; 


 14 - İnsan ve hayvanlara arız olan salgın ve bulaşıcı hastalıkların ve nebatata hasar veren haşerelerin zuhurunu haber aldığı gün Hükümete bildirmek; 


 15 - Yardıma muhtaç olanlara fakirlik ihtiyaç ilmühaberleri vermek; 

 16 - Mahallede sakin olanlar hakkında resmi müesseselerce istenilen hüsnühal varakalarını tanzim ve ikametgah senedi tasdik etmek; 

 17 - İcra Vekilleri Heyetince, halkın ihtiyaçlarını karşılamak ve amme hizmetlerini kolaylaştırmak üzere karar altına, alınacak işlerden o mahalleye taallük eden kısımları tatbik etmek. 


Madde 4 – I) Yukarıki maddede yazılı vazifelerden muhtarın yalnız olarak göreceği kısımlar şunlardır. 


 1 numaralı bendin B, E, F ve 2 nci bendin E harfiyle 7 ve 13 ve 14 üncü bentlerde yazılı işler. 


 II) Bu vazifelerden ihtiyar heyetinin çoğunluğu ile görülecek kısımlar şunlardır: 


 1 numaralı bendin A ve 2 nci bendin A, B, C, D harflerinde ve 3 üncü bentte ve 4 üncü bendin A, B, C harflerinde ve 5 inci bendin A harfinde ve 6, 8, 9, 10, 11, 12, 15 ve 16 ncı bentlerde yazılı işler. 


 III) Bu vazifelerden muhtarların iki şahit huzuru ile göreceği kısımlar şunlardır: 


 1 numaralı bendin C, D harflerinde yazılı işler, 


 IV) Bu vazifelerden yalnız iki azanın göreceği kısım şudur: 


 5 numaralı bendin B harfinde yazılı iş. 


Madde 5 – (Mülga: 18/1/1984 - 2972/37 md.)


 Madde 6 – (Mülga: 7/7/1950 - 5671/2 md.)


 Madde 7 – (Mülga: 18/7/1963 - 287/3 md.)


 Madde 8 – (Mülga: 18/1/1984 - 2972/37 md.)


 Madde 9 – (Mülga: 18/7/1963 - 287/3 md.)


 Madde 10 – Ana, baba, büyük ana, büyük baba, evlat, kardeş ve bu derecedeki sıhri hısımlar mahalle muhtar ve 

ihtiyar heyetinde birleşemezler. 


Madde 11 – 16 – (Mülga: 7/7/1950 - 5671/2 md.)


 Madde 17 – (Mülga: 17/5/1947 - 5046/12 md.)


 Madde 18 – Mahalle muhtar ve ihtiyar heyetleri vazifelerini ifada ihmal ve terahi gösterdikleri takdirde vali veya kaymakamlar kendilerine yazılı ihtarda bulunurlar. Bu ihtara rağmen temerrüt edenlerin işten eli çektirilir ve idare heyeti karariyle vazifelerine nihayet verilir. Madde 19 – (Mülga: 18/1/1984 - 2972/37 md.)


 Madde 20 – Mahalle muhtarları ve ihtiyar heyetleri tarafından görülecek hizmetlere karşılık olarak iş sahiplerinden harç alınır ve alınan harç miktarı, evrak ve vesikalar üzerinde gösterilir. Hangi işlerden ne miktar harç alınacağı her mali sene iptidasında vilayet idare heyetlerince kararlaştırılır. 


(Değişik: 29/8/1977 - 2108/8 md.) Yoksullukları mahalle muhtarı tarafından kabul edilenlerden ve üçüncü maddenin ikinci bendinde yazılı işlerden harç alınmaz. 


Madde 21 – Harçlar münhasıran muhtarlara aittir. 


Muhtarlık işlerinin tedviri için lüzumlu kira, ısıtma, aydınlatma, hademe ücreti gibi masraflar bu harçlardan ödenir. 


Madde 22 – Mahalle muhtar ve ihtiyar heyetlerine, vazifelerini ifa hususunda, mahalle bekçileri yardım etmekle mükelleftirler. 


Madde 23 – Bu kanunun tatbik şekilleri hakkında bir nizamname yapılır. 


Madde 24 – Şehir ve kasabalarda muhtarlığın ilgasına dair 2295 numaralı kanun ve Memurin 

Kanununun 47 nci maddesine bir fıkra eklenmesine dair 960 numaralı kanun ile 1111 numaralı Askerlik ve 2613 numaralı Kadastro ve Tapu Tahriri ve 2644 numaralı Tapu Kanunlarının bu kanunda yazılı muhtarlığa ait vazifeler hakkındaki hükümleri kaldırılmıştır. 


Geçici Madde 1 – (4541 sayılı Kanunun numarasız Muvakkat maddesi olup teselsül için numaralandırılmıştır.)

İlk muhtar ve ihtiyar heyeti seçimlerine bu kanunun neşrini mütaakıp bir ay içinde başlanılır. 


Madde 25 – Bu kanun neşri tarihinden itibaren mer'idir. 


Madde 26 – Bu kanunun hükümlerini icraya, İcra Vekilleri Heyeti memurdur. 


4541 SAYILI KANUNDA EK VE DEĞİŞİKLİK YAPAN MEVZUATIN YÜRÜRLÜKTEN KALDIRDIĞI KANUN VE HÜKÜMLERİ GÖSTERİR LİSTE 


Yürürlükten Kaldırılan Mevzuatın


 Yürürlükten Kaldırılan


 Kanun veya Kanun Hükümleri Tarihi Sayısı Maddesi


10/4/1944 tarih ve 4541 sayılı Kanunun: 17. maddesi 7/5/1947 5046 12 


 6, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16. maddeleri 7/7/1950 5671 2 


 7 ve 9. maddeleri ile bu kanuna ek 5046, 5671, 6010, 


6834 ve 7164 sayılı kanunlar 18/7/1963 287 3 


4541 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE


Kanun Yürürlüğe


 No. Farklı tarihte yürürlüğe giren maddeler giriş tarihi


 5046 – 14/5/1947 

 5671 – 12/7/1950 

 6010 – 19/1/1953 

 6170 – 24/7/1953 

 6834 – 10/9/1956 

 7164 – 15/11/1958 

 7365 – 29/7/1959 

 287 – 26/7/1963 

 1252 – 22/4/1970 

 2108 – 10/9/1977 

 2972 – 18/1/1984

Facebookta Paylaş Tweetle

Etiketler:

Aile konutu ve ev eşyaları nasıl paylaşılır?

Aile konutu paylaşımıAile konutu ve ev eşyalarını talep şartları nelerdir? Aile konutu, mal rejimlerine göre nasıl paylaştırılır? Evliliğin iptali veya boşanma halinde aile konutu nasıl paylaşılır? Aile konutu ve ev eşyaları nasıl paylaşılır? İşte cevapları...

Aile konutu nasıl haczedilebilir?

Aile konutu ve hacizAile konutu haczedilebilir mi? Aile konutuna haciz uygulanmaması için ne yapmak lazım, Aile konutu hangi durumlarda haczedilebilir? Aile konutu nasıl haczedilebilir? İşte cevaplar...

DOME Mimarlık iletişim bilgileri nedir?

DOME MimarlıkMurat Yılmaz tarafından 1997 yılında, doğa ile uyumlu mekanlar tasarlamak amacı ile kuruldu. 2009 yılından itibaren de uluslararası hizmet vermek adına DOME&Partners adı altında Maslak’ta hizmet vermektedir.

İstanbul Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü adres ve telefonları nedir?

İstanbul Kentsel Dönüşüm Müdürlüğüİstanbul Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü nerede? İstanbul Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü Anadolu Yakası hizmet birimi nerede? İstanbul Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü adres ve telefonları nedir? İşte tüm bu sorulara cevaplar...